زنان و زایمان

سیستوسل و ركتوسل چیست؟

سیستوسل: بیرون زدگي مثانه بداخل واژن (كانال زايماني) - ركتوسل: بیرون زدگي قسمتي از ركتوم از ديواره خلفي واژن

عوامل مستعد كننده سیستوسل و ركتوسل
1- سن
2- يائسگي
3- زايمان هاي سخت و طولانی
4- علل نژادي و ژنتیكي
5- چند قلوزایی
6- زايمانهاي طولاني
7- بزرگی سر جنین
8- کمبود هورمون استروژن
9- یبوست
10- چاقی

علائم
1- احساس فشار در واژن
٢- بي اختیاري ادرار؛ خصوصا هنگام سرفه، عطسه یا هر گونه زور زدن، بلند کردن اجسام سنگین، ایستادن به مدت طولانی تشدید می شود.
٣- تكرر ادرار و تمايل شديد به دفع ادرار
۴- علائم عفونت ادراري در موارد شديد
۵- خستگي پذيري
۶- درد پشت لگن
٧- عدم تخلیه كامل هنگام اجابت مزاج
8- يبوست، اسهال، بي اختیاري دفع گاز، بي اختیاري دفع مدفوع و زور پیچ
9- مقاربت دردناك
10- احساس پري در راست روده (ركتوم)
11- درد پهلو و درد كمر
علائم بدنبال فعالیت شديد و ايستادن طولاني مدت و زور زدن تشديد می شود در حالیكه استراحت و خوابیدن به پهلو يا روي شكم باعث تسكین علائم می شود.

عوارض
1. احتباس حاد ادراري
2. عفونت هاي ادراري مكرر

پیشگیري

  • در هنگام مراقبت هاي دوران بارداري و پس از زایمان ويزيت بموقع ماما يا متخصص زنان میتواند به تشخیص زودرس بیماري كمك نمايد.
  • تشخیص بموقع بیماري باعث درمان مؤثرتر و راحت تر خواهد بود.
  • يبوست يكي از علل ركتوسل میباشد پس از يبوست پیشگیري كنید. (از زور زدن هاي شديد پرهیز نمايید)
  • پیشگیري از چاقي و سرفه هاي مزمن
  • خودداري از مصرف دخانیات
  • از بلند كردن اجسام سنگین بطور مكرر پرهیز نمايید.
  • تاخیر در درمان احتمالي عوارضي مثل عفونت هاي (رحم، دهانه رحم و مثانه) و بواسیر را زياد می كند.

درمان
درمان غیر جراحي: شامل ورزشهاي عضلات كف لگن (كگل) و استفاده از وسايل داخل واژني هستند.
درمان جراحي: هدف تسكین علائم و در اكثر موارد، براي اصلاح آناتومي واژن (شل شدگي عضلات كف لگن) می باشد.

مراقبت هاي بعد از عمل جراحي

  • اصلاح سبک زندگی و كاهش وزن در صورت چاقي
  • جهت پیشگیري از عفونت و فشار بر روي بخیه ها مراقبت از ناحیه عمل رعايت بهداشت شخصي ضروريست.
  • تعويض روزانه لباس زير يا در معرض آفتاب قرار دادن آنها ضروريست.
  • لباس زير همیشه بايد خشك باشد و از مرطوب شدن پرهیز شود.
  • محل عمل بايد تمیز و خشك نگه داشته شود که براي اینکار می توان از چراغ مطالعه يا سشوار با فاصله ١٥ سانتي متري استفاده نمود.
  • پس از ترخیص از بیمارستان میتوانید استحمام نمايید.
  • از بلند كردن اشیاء سنگین و ايستادن بمدت طولاني تا ٦ هفته بعد از عمل، خودداري نمايید.
  • ١٠ روز بعد از عمل جهت كنترل محل بخیه به مركز درماني مراجعه نمايید. بخیه ها كشیدني نیست و بعد از مدتي جذب می گردند.
  • در مورد روش پیشگیري از بارداري و شروع فعالیت هاي جنسي خود حتما با پزشك مشورت نمايید.
  • جهت پیشگیري از يبوست بعد از عمل از سبزيجات، میوه ها، سالاد، روغن زيتون، برگه آلو و انجیر خیس شده، كمپوت هلو، گلابي زردآلو، سوپ و… در وعده هاي غذايي استفاده نمايید.
  • در صورت درد شكم، ترشحات، خونريزي، تب، قرمزي و يا التهاب ناحیه عمل به بیمارستان مراجعه نمايید.
  • در صورتیكه نمی توانید ادرار نمايید باز كردن شیر آب و ديدن و شنیدن صداي آب يا نوشیدن مايعات در برقراري ادرار به شما كمك می كند.
  • اگر بیش از ١٢ ساعت قطع ادرار داشتید به بیمارستان مراجعه نمايید.

انجام ورزش و تمرینات مخصوص كگل (Kegel exercise)
یکی از کارهایی که برای محکم کردن عضلات کف لگن بویژه بمنظور پیشگیری و درمان سیستوسل و رکتوسل انجام می شود تمرینات کگل است.

نحوه انجام ورزش‌هاي كگل
براي انجام اين ورزش بايد عضلات دور مهبل و مقعد را سفت كنيد (درست مثل زماني كه مي‌خواهيد جلوي جريان ادرار را بگيريد) و 8 تا 10 ثانيه نگهداريد و سپس آزاد كنيد. البته اين كار را هنگام ادرار كردن انجام ندهيد بلكه اگر فقط مي‌خواهيد درستي انجام آن را كنترل كنيد براي يك لحظه موقع ادرار كردن امتحان كنيد. يك راه ديگر براي اطمينان از اينكه عضلاتي را كه منقبض مي‌كنید همان‌هايي هستند كه بايد باشند اين است كه انگشت را در درون مهبل قرار داده و عضلات را منقبض كنيد. اگر روي انگشتتان احساس فشار كرديد معلوم است كه ورزش را بصورت صحيح انجام مي‌دهيد. شكم و عضلات نشيمن نبايد هنگام انجام ورزش‌هاي كگل حركت كنند.

چند وقت يك بار بايد ورزش‌هاي كگل را انجام داد؟
با چند انقباض در هر بار شروع كنيد.
با قوي‌تر شدن عضلات تعداد انقباضات در روز و زمان نگهداشتن انقباض را افزايش دهيد.
در هر بار انجام ورزش 10 انقباض انجام دهيد و آرام آرام اين مقدار را به حداكثر 3 تا 4 بار ورزش (كه هر كدام شامل 10 انقباض است) به تعداد 3 بار در روز برسانيد.
سعي كنيد ورزش‌هاي كگل را به برنامه هميشگي و روتين خود تبديل كنيد.
اين كار را مي‌توانيد هنگام بيدار شدن از خواب، تماشاي تلويزيون، يا قبل از رفتن به رختخواب انجام دهيد.
در مجموع، زمان انجام اين ورزش‌ها مهم نيست بلكه مهم اين است كه به‌طور مرتب انجام شوند و در هر وضعیتي (نشسته، ايستاده، خوابیده) قابل انجام می باشند.

مدیریت

دکتر نیک پژوه متخصص طب پیشگیری و پزشکی اجتماعی

نوشته های مشابه

همچنین ببینید
بستن
دکمه بازگشت به بالا

اپلیکیشن پزشکی سلامت: دکتر نیک

برای نصب آسان در اندروید و آیفون کلیک کنید