غدد و متابولیسم

سندرم متابوليك چيست؟

سندرم متابوليك چيست؟

اين سندرم مجموعه اي از عوامل خطرزای متابوليك مي باشد كه در يك فرد وجود دارند. برخي از علل زمينه اي اين سندرم كه سبب افزايش اين عوامل خطرزای متابوليك مي شوند عبارتند از:

  • چاق بودن يا داشتن اضافه وزن.
  • عدم فعاليت جسماني .
  • داشتن مقاومت به انسولين.
  • عوامل ژنتيك .

سندرم متابوليك حالتی خطرناك براي سلامتي مي باشد. افراد دچار اين حالت میزان خطر بيشتری برای ابتلا به بيماري هاي مرتبط با رسوب چربي در ديواره سرخرگها (آترواسکلروز) دارند. بيماري قلبي كرونري که ممكن است منجر به حمله قلبي شود، تنها نمونه ای از این بیماری ها است. سكته مغزی و بيماري عروق محيطي مثال های دیگری مي باشند. همچنين احتمال ابتلا به ديابت نوع 2 در افراد دچار سندرم متابوليك بیشتر می باشد.

 

چه كسي مبتلا به سندرم متابوليك می باشد؟

شيوع اين سندرم در سالهاي اخير افزايش يافته است. تخمين زده مي شود كه در حدود 20 تا 25 درصد بزرگسالان مبتلا به آن هستند.

اين سندرم با چاقي مركزي و مقاومت به انسولين همراه مي باشد. چاقي در پرفشاری خون، افزايش كلسترول LDL خون(كلسترول بد )، کاهش كلسترول HDL (كلسترول خوب) و هيپر گليسمي (افزايش قند خون) دخيل مي باشد.

چاقي شكمي بويژه با عوامل خطرزای متابوليك در ارتباط مي باشد. سندرم متابوليك مجموعه اي از عوارض متابوليك چاقي است. در بیماری مقاومت به انسولين، بدن به خوبي نمي تواند از انسولين استفاده بنماید. بدن در زندگي روزانه براي تبديل قند و نشاسته به انرژي نياز به انسولين دارد. اگر بدن نتواند اين كار را انجام دهد، ديابت یا بیماری قند خون رخ مي دهد.

در برخي از افراد مقاومت به انسولين به ارث مي رسد. در اين افراد عوامل  اكتسابي (مانند افزايش چربي بدن وعدم فعاليت جسماني) مي توانند سبب ايجاد مقاومت به انسولين و سندرم متابوليك شوند. اكثر افراد مبتلا به مقاومت به انسولين، همزمان مبتلا به چاقي مركزي (شكمي) نیز مي باشند.

 

سندرم متابوليك چگونه تشخيص داده مي شود ؟

جديدترين معيارهاي شناسايي سندرم متابوليك وجود3 يا تعداد بيشتری از عوامل خطرزای متابوليك زیرمی باشد :

  • چاقي مركزي (شكمي) كه با دور كمر اندازه گيري مي شود:
  • بيش از 40 اينچ یا 102 سانتیمتر در مردان.
  • بيش از 35 اينچ یا 88 سانتیمتر در زنان.
  • تري گليسريد ناشتاي خون mg/dl 150 يا بيشتر، يا دريافت دارو به دليل افزايش تري گليسريد خون.
  • كلسترول HDL‌ پايين خون يا مصرف دارو به علت HDL پايين :
  • مردان : كمتر از 40 mg/dl
  • زنان : كمتر از 50 mg/dl
  • افزايش فشار خون به 130/85 mg/dl يا بيشتر يا مصرف دارو به دليل پر فشاری خون.
  • گلوكز (قندخون) ناشتا 110 mg/dl يا بيشتر يا مصرف دارو براي گلوكز خون بالا.

 

سندرم متابوليك چگونه درمان مي شود؟

افراد مبتلا به سندرم متابوليك از طريق كنترل عوامل خطرزای خود مي توانند خطر ابتلا به بيماري هاي قلبي عروقي و ديابت نوع 2 را كاهش دهند.

بهترين راه براي آنها، كاهش وزن و افزايش فعاليت جسماني است.

 

در اين قسمت برخی از اقدامات مهم جهت كنترل سندرم متابوليك ذكر می شود:

  • به طور مداوم وزن خود راكنترل كنيد (بخصوص شاخص چاقي مركزي. همچنين گلوكز خون، ليپوپروتئين ها و فشارخون خود را كنترل كنيد.
  • عوامل خطرزای خود را براساس دستورالعمل هاي ذكر شده تحت درمان قرار دهيد (هيپرليپيدمي، پرفشاری خون و گلوكز بالای خون).
  • به دقت داروهاي ضدفشارخون را انتخاب كنيد چرا كه داروهاي مختلف داراي اثرات متفاوتی بر روي حساسيت به انسولين هستند.

ما نياز به تحقيقات بيشتري جهت درك چگونگي كمك به کنترل سندرم متابوليك با استفاده از دارودرماني داريم. مهم است كه ما جهت كنترل صحيح آن بر روي هر پنج جزء اين سندرم تمركز نماييم.

 

من چگونه مي توانم بيشتر ياد بگيرم؟

با پزشك، پرستار يا مشاور سلامتی خود مشورت كنيد. اگر مبتلا به بيماري قلبي مي باشيد يا قبلا دچار سكته مغزی شده ايد، ممكن است اعضای خانواده شما در معرض خطر باشند. ايجاد تغييرات در شیوه زندگي آنها جهت كاهش میزان خطر مهم است.

شما مي توانيد از كتابچه ها و بروشورهاي علمي جهت انتخاب زندگي سالمتر و كاهش میزان خطر، كنترل بيماري و مراقبت از افراد مورد علاقه تان استفاده كنيد. دانایی توانایی است بنابراین بيشتر بياموزيد و بيشتر زندگي كنيد.

 

علايم هشدار دهنده حمله قلبي يا سكته كدامند؟

 

علايم هشدار دهنده حمله قلبي

برخي ازحملات قلبی شديد و ناگهاني هستند، اما اكثر آنها به آهستگی آغاز شده و همراه با احساس درد و ناراحتي خفیف و يك یا تعداد بيشتری از علايم زير هستند:

  • احساس ناراحتي در قفسه سينه.
  • احساس ناراحتي در ساير نواحي فوقاني بدن.
  • تنگي نفس با يا بدون احساس ناراحتي در قفسه سينه.
  • ساير علايم شامل تعريق سرد، تهوع يا احساس سبكي سر.

 

علايم هشدار دهنده سكته مغزی

  • احساس ضعف يا بي حسي ناگهانی در صورت، بازو يا پا بويژه در يك طرف بدن.
  • کاهش سطح هوشیاری، مشكل در درك مفاهيم يا صحبت كردن به شکل ناگهاني.
  • مشكل ناگهاني در ديد يك يا هر دوچشم.
  • اختلال در راه رفتن، سرگيجه، عدم تعادل یاعدم هماهنگی ناگهانی.
  • سردرد شديد ناگهاني بدون علت مشخص.

سعي كنيد در مورد سكته مغزی آموزش هاي لازم را ببينيد. هرچه زمان بیشتری بگذرد، مغز آسيب بيشتری مي بيند. با 115 تماس بگيريد و در صورتیکه علايم سكته مغزی يا حمله قلبي را تجربه كرده ايد، فورا به بيمارستان مراجعه كنيد.

 

آيا پرسش يا توضيحي از پزشك خود دارید؟

دقايقی را برای يادداشت سوالات خود در ملاقات بعدي خود با پزشكتان اختصاص دهيد. برای مثال:

من چگونه مي توانم وزن خود را كاهش دهم؟

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

 

آيا فعاليت فيزيكي سطح HDL من را تحت تاثير قرار مي دهد؟

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….

 

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا

اپلیکیشن پزشکی سلامت: دکتر نیک

برای نصب آسان در اندروید و آیفون کلیک کنید