آموزش همگانیزنان و زایمان

خونریزی غیر طبیعی رحم

خونریزی غیر طبیعی رحم

منظور از خونریزی غیر طبیعی رحم، خروج خون زیاد یا غیر معمول از طریق واژن است. این اتفاق می تواند در هر زمانی از سیکل ماهانه رخ دهد؛ حتی در زمان قاعدگی عادی شما!

این اطلاعات، تنها دیدی کلی به شما می دهد و ممکن است برای تمام افراد صدق نکند. برای اطمینان حاصل کردن از تطبیق این اطلاعات با شرایط شما و کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه، به پزشک خود مراجعه کنید

علائم خونریزی غیر طبیعی رحم:

خونریزی از واژن بین زمان های قاعدگی، یکی از علائم خونریزی غیر طبیعی رحم است. داشتن خونریزی شدید در زمان قاعدگی نیز می تواند نشانه ای برای این موضوع باشد. به خونریزی شدید در طول زمان قاعدگی و یا خونریزی بیشتر از 7 روز، منوراژی گفته می شود؛ برای مثال یک زن ممکن است آنقدر خونریزی کند که در مدت یک ساعت یک عدد یا بیشتر نوار بهداشتی مصرف کند.

 

علل به وجود آمدن خونریزی غیر طبیعی رحم چیست؟

عوامل مختلفی می تواند باعث خونریزی غیر طبیعی رحم شود. یکی از دلایل شایع، حاملگی است. پولیپ و فیبروئید(رشد کوچک و بزرگ) های رحمی نیز می توانند از علل دیگر باشند. به صورت نادر، مشکلات تیروئید، عفونت گردن رحم و یا سرطان رحم نیز می توانند از علل ایجاد خونریزی باشند.

در اکثر زنان، خونریزی غیر طبیعی رحم ناشی از عدم تعادل هورمونی است. پزشکان به این شرایط، که خونریزی به علت به هم خوردن تعادل هورمونی ایجاد شده است، خونریزی رحم ناکارآمد (DUB) می گویند. این نوع خونریزی از رحم، در نوجوانان و زنان نزدیک یائسگی شایع تر است.

این موارد تنها چند مورد از مشکلات ایجاد خونریزی غیر طبیعی رحم هستند. هر چند که این مشکلات می توانند در هر سنی اتفاق بیوفتند اما علل ایجاد کننده ی خونریزی معمولا بسته به سن تفاوت هایی نیز دارند:

  1. زنان در دهه ی دوم، سوم و چهارم زندگی:

یکی از علل شایع خونریزی غیر طبیعی رحم در زنان جوان و نوجوان، حاملگی است. تعدادی از زنان در ماه های اول بارداری طبیعی خود، خونریزی غیر طبیعی از رحم دارند. بعضی از دارو ها و ابزار داخل رحمی ضد بارداری (IUD) نیز می توانند عامل خونریزی باشند.

بعضی از زنانی که خونریزی غیر طبیعی رحم دارند، در طول سیکل ماهانه ی خود تخمک گذاری ندارند! این اتفاق خصوصا در میان دختران جوان که تازه به بلوغ رسیده اند شایع است. شروع قاعدگی موجب به هم خوردن تعادل هورمون ها می شود که طی آن استروژن درون بدن، با تاثیر روی لایه ی پوشاننده ی سطح داخل رحم (که به آن اندومتر گفته می شود) موجب رشد و ضخیم شدگی بیش از حد آن می شود. زمانی که قاعدگی شروع می شود، با ریزش این لایه ی به شدت ضخیم شده، خونریزی شدیدی ایجاد می شود. عدم تعادل هورمونی همچنین ممکن است موجب شود که بدن شما دقیقا نداند که چه زمانی باید دیواره ی ضخیم شده ی رحم ریزش کند، همین موضوع باعث خونریزی غیر معمول در فاصله ی بین قاعدگی های معمول شود. (لکه بینی)

 

  1. زنان در دهه ی پنجم و اوایل دهه ی ششم زندگی:

در سال های قبل از یائسگی و در شروع یائسگی، زنان ماه ها تخمک گذاری ندارند و همین می تواند موجب خونریزی غیرطبیعی رحم به صورت خونریزی های شدید دوره ای و خونریزی های خفیف نامنظم، شود.

ضخیم شدن لایه ی پوشاننده ی سطح داخلی رحم نیز علت دیگری برای خونریزی های غیر طبیعی در این سن است. این ضخیم شدگی می تواند هشداری برای سرطان رحم باشد! در صورتی که در این گروه سنی هستید و خونریزی غیر طبیعی دارید، باید موضوع را با پزشک خود در میان بگذارید. درست است که این اتفاق می تواند بخشی از فرآیند طبیعی افزاش سن باشد اما باید اطمینان حاصل کنید که علت آن سرطان رحم نیست.

 

  1. زنان بعد از یائسگی:

هورمون درمانی از علل شایع خونریزی رحمی در زمان یائسگی است. از علل دیگر، می توان به سرطان اندومتر و سرطان رحم اشاره کرد. اگرچه این سرطان ها در زنان مسن بسیار شایع تر از زنان جوان است؛ اما همیشه سرطان علت خونریزی غیر طبیعی رحم نیست و علل دیگری نیز وجود دارد، به همین علت، لازم است در صورت خونریزی بعد از یائسگی، موضوع را با پزشک خود در میان بگذارید.

 

تشخیص خونریزی غیر طبیعی رحم چگونه است؟

تست های تشخیصی که پزشک شما در خواست می دهد ممکن است بستگی به سن شما داشته باشد. در صورتی که باردار باشید، پزشک شما ممکن است درخواست تست بارداری بدهد. در صورتی که خونریزی شدید باشد، در کنار تست های دیگر، ممکن است پزشک شما تصمیم بگیرد که به بررسی تعداد سلول های خونی شما،(به منظور اطمینان حاصل کردن از عدم کم خونی به دنبال خونریزی زیاد) بپردازد. خونریزی شدید می تواند موجب فقر آهن و کم خونی شود.

یک سونوگرافی از ناحیه ی لگن، رحم و تخمدان را نشان می دهد و ممکن است علت خونریزی را مشخص کند.

علاوه بر این ممکن است پزشک شما تصمیم بگیرد که از اندومتر رحم شما نمونه برداری کند و به بررسی لایه ی پوشاننده ی رحم بپردازد. این کار به کمک وارد کردن یک لوله ی پلاستیکی باریک (که به آن کاتتر می گویند.) به درون رحم شما انجام می شود. پزشک به کمک این لوله، یک نمونه ی کوچک از اندومتر رحم شما بر می دارد و آن را برای بررسی های بیشتر به آزمایشگاه می فرستد و در نهایت مشخص می شود که آیا شما سرطان یا تغییرات سلولی دارید یا نه. این نمونه برداری ممکن است حتی در مطب پزشک انجام شود و درد زیادی هم ندارد.

اقدام بعدی هیسترسکوپی است که طی آن یک لوله ی باریک که درون آن دوربین کوچکی قرار دارد، به داخل رحم شما فرستاده می شود و پزشک از این طریق می تواند داخل رحم شما را ببیند. در صورتی که هر مورد غیرطبیعی مشاهده شود، پزشک می تواند از آن نمونه برداری کند.

 

آیا می توان از خونریزی غیر طبیعی رحم پیشگیری کرد؟

در صورتی که علت خونریزی رحم، تغییرات هورمونی باشد، امکان پیشگیری از آن وجود ندارد. البته اگر مشکل هورمونی شما به علت اضافه وزن شما باشد، کاهش وزن می تواند به موثر باشد. اضافه وزن بر تولید هورمون ها اثر دارد در نتیجه حفظ وزن مناسب می تواند به پیشگیری از خونریزی غیر طبیعی رحم کمک کند.

 

درمان خونریزی غیر طبیعی رحم:

برای درمان، گزینه ها متعددی وجود دارد. انتخاب شیوه ی درمانی مناسب بستگی به علت خونریزی، سن شما و اینکه آیا بعدا می خواهید باردار شوید یا نه؛ بستگی دارد. پزشکتان به شما کمک می کند که درمان مناسب خود را انتخاب کنید و یا اینکه اگر پزشکتان تشخیص داد که علت خونریزی، اختلالات هورمونی است؛ ممکن است شما و پزشکتان تصمیم بگیرید که صبر کنید و ببینید که آیا خونریزی بدتر می شود یا نه!

بعضی از گزینه های درمانی شامل موارد زیر است:

  1. ابزار داخل رحمی(IUD):

ممکن است پزشک شما یک IUD را پیشنهاد کند. یک IUD، یک ابزار کوچک پلاستیکی است که به منظور جلوگیری از بارداری، از طریق واژن در رحم شما کار گذاشته می شود. یکی از انواع IUD، هورمون نیز آزاد می کند و می تواند به شکل قابل توجهی خونریزی رحم را کاهش دهد. همانند قرص های ضد بارداری، گاهی خود IUD نیز ممکن است باعث خونریزی غیر طبیعی رحم شود. در صورتی که این اتفاق برای شما رخ داد، موضوع را با پزشک خود در میان بگذارید.

 

  1. قرص های ضد بارداری:

قرص های ضد بارداری، حاوی هورمون هایی هستند که می تواند از ضخیم شدن بیش از حد دیواره ی رحم، جلوگیری کند. این قرص ها به منظم شدن سیکل قاعدگی و کاهش درد های قاعدگی نیز کمک می کنند. بعضی از انواع قرص های ضد بارداری، خصوصا قرص هایی که فقط از پروژسترون تشکیل شده(که به آن ها قرص mini نیز گفته می شود.) خود می تواند باعث خونریزی غیر طبیعی رحم در بعضی از زنان شود. در صورتی که قرص ضد بارداری که مصرف می کنید نمی تواند جلوی خونریزی رحمی شما را بگیرد، موضوع را با پزشک خود در میان بگذارید.

 

  1. دیلاتاسیون و کورتاژ(D&C):

در این پروسه، ورودی دهانه ی رحم شما به اندازه ای که یک ابزار جراحی بتواند وارد رحم شود، کشیده و باز می شود. هدف از گذاشتن این دستگاه، خارج کردن لایه ی پوشاننده ی سطح داخلی رحم است. بافت خارج شده برای بررسی به آزمایشگاه نیز فرستاده می شود تا دیده شود آیا بافتی غیر طبیعی در آن وجود دارد یا نه. این پروسه تحت بیهوشی کامل انجام می شود.

در صورتی که خونریزی شدید داشته باشید، ممکن است پزشک شما هم برای یافتن مشکل و هم برای درمان، برای شما از روش D&C استفاده کند. این روش معمولا خونریزی های سنگین را متوقف می کند. درباره ی ضرورت انجام این روش پزشک شما تصمیم می گیرد.

 

  1. هیسترکتومی (برداشتن رحم):

در این جراحی، رحم برداشته می شود. بعد از هیسترکتومی نه قاعدگی ای وجود خواهد داشت و نه می توانید باردار شوید. هیسترکتومی یک جراحی سنگین و نیازمند بستری در بیمارستان و بیهوشی عمومی است و ممکن است نیاز به یک دوره ی بهبودی طولانی داشته باشد. در مورد فواید و خطرات این روش با پزشک خود صحبت کنید.

 

  1. تخریب اندومتر:

این روش نوعی جراحی است که طی آن مخاط رحم(لایه ی پوشاننده ی سطح داخلی رحم) از بین می رود. بر خلاف هیسترکتومی، در این روش رحم برداشته نمی شود.

انجام این روش ممکن است در بعضی از زنان، تمام خونریزی های قاعدگی طبیعی را نیز از بین ببرد. با این وجود، بعضی از زنان بعد از انجام این روش نیز دفع خون خفیف یا لکه بینی دارند. تعداد کمی از زنان، چرخه ی قاعدگی منظم خود را حتی بعد از انجام این روش نیز حفظ می کنند.

هر چند بعد از انجام این جراحی، باردار شدن محتمل نیست؛ زنانی که این جراحی را داشته اند باز لازم است که از روش های جلوگیری از بارداری استفاده کنند.

این جراحی ممکن است به روش های متفاوتی انجام شود. روش های جدید نیازی به بیهوشی عمومی و بستری شدن در بیمارستان ندارد و زمان بیماری بهبودی آن نیز از هیسترکتومی کمتر است.

 

زندگی کردن با خونریزی غیر طبیعی رحم:

خونریزی غیر طبیعی از رحم می تواند تاثیر منفی بر زندگی شما بگذارد. غیر قابل پیشبینی بودن زمان خونریزی ممکن است موجب نگرانی و اضطراب همیشگی شما شود. علاوه بر این، خونریزی قاعدگی شدید ممکن است مانع انجام فعالیت های روزانه ی شما شود. برای بعضی از زنان، حتی ممکن است باعث عدم خارج شدن آن ها از منرل شود!

در صورتی که خونریزی قاعدگی شدید دارید، سعی کنید هنگام قاعدگی خود(یا در صورتی که می دانید، چند روز قبل از شروع پریود)، ایبوپروفن(Advil, Motrin) مصرف کنید. ایبوپروفن یک داروی ضد التهاب غیر استروئیدی است (NSAID). این نوع از دارو ها می توانند موجب کاهش خونریزی قاعدگی شوند.

همچنین شما باید اطمینان حاصل کنید که در رژیم غذایی خود به مقدار کافی آهن دریافت می کنید. ممکن است پزشکتان برای شما مکمل آهن تجویز کند تا مطمئن باشد که کم خون نمی شوید.

سوال های که باید از پزشک خود بپرسید:

  • دلیل احتمالی خونریزی غیر طبیعی رحم من چیست؟
  • آیا شرایط من جدی است؟ آیا در معرض خطر ابتلا به هر بیماری دیگری نیز هستم؟
  • بر اساس علت خونریزی، چه نوع درمانی برای من توصیه می کنید؟
  • خطرات و فواید این روش چیست؟
  • آیا این روش درمانی بر توانایی باردار شدن من در آینده، اثر می گذارد یا نه؟

مدیریت

دکتر نیک پژوه متخصص طب پیشگیری و پزشکی اجتماعی

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا

اپلیکیشن پزشکی سلامت: دکتر نیک

برای نصب آسان در اندروید و آیفون کلیک کنید